Zelfstandige, maar niet alleen

werkerscoöperaties
13 oktober 2026
Ondernemingen coöperaties

Offertes opstellen, facturen versturen en administratie bijhouden: voor veel zelfstandigen zijn dat de minst fijne kanten van hun werk. Een gedeelde onderneming kan die taken voor u en andere ondernemers uit handen nemen. Hoe werkt dat?

De Tijd vroeg het aan Cooperis en Smart.

In een gedeelde onderneming bouwt u uw eigen activiteit uit binnen een gezamenlijke organisatie. Die kan taken zoals contracten, facturatie en administratie voor haar rekening nemen. Zo ontstond de gedeelde onderneming Smart in de culturele sector. De ondernemer zoekt zelf klanten en bepaalt de prijzen en de opdrachten in overleg met de klant. Een ondernemingencoöperatie dus.  

Maar de aangesloten coöperaties bij Cooperis gaan nog verder 👇

Bij Cooperis verschillen het statuut en de voorwaarden per organisatie.

Bij Smart komt de ondernemer in dienst van de gedeelde onderneming en onderhandelt hij rechtstreeks met de klant over de opdracht. Maar de administratieve afhandeling gebeurt via de gedeelde onderneming. Daardoor heeft de ondernemer geen eigen ondernemingsnummer nodig. 

Smart betaalt het loon binnen de zeven werkdagen na afloop van de opdracht, ook als de klant nog niet heeft betaald. ‘De gedeelde onderneming is als werkgever verplicht om de lonen tijdig uit te betalen’, zegt Marique, de CEO van Smart.

Om dat mogelijk te maken, betalen leden mee aan gemeenschappelijke bijdragen. Dat is geld voor gedeelde diensten zoals administratie en begeleiding. Een deel gaat naar het loongarantiefonds: een gezamenlijke reserve waaruit Smart lonen kan betalen als een klant te laat betaalt of er een geschil is.

Elke ondernemer of autonome werker draagt bij in verhouding tot de omvang van zijn activiteit. Dat gebeurt via een percentage op de inkomsten. De kosten verschillen per organisatie en statuut. Bij Smart wordt 6,5 procent van de omzet exclusief btw ingehouden voor de gemeenschappelijke diensten.

Daarna worden de gebruikelijke sociale bijdragen en bedrijfsvoorheffing op het loon berekend. Afhankelijk van uw situatie kan dat duurder uitvallen dan een klassiek bijberoep. Wat u netto overhoudt, hangt af van uw situatie. Wat bij ziekte, pensioen, faillissement, of conflict leest u verder op tijd.be.

De gedeelde onderneming heeft de vorm van een coöperatieve vennootschap. Wat nog ontbreekt, is een specifieke erkenning van het model als zodanig.

Dat is het doel van Cooperis, de Belgische federatie van gedeelde ondernemingen. Het werd onlangs opgericht door Smart en de zes coöperaties van de DiES-groep. Samen vertegenwoordigen ze zo’n 22.000 ondernemers.

‘Met Cooperis verdedigen we niet langer één onderneming, maar een manier van ondernemen die door duizenden mensen wordt gedragen', zegt Jean-Olivier Collinet, gedelegeerd bestuurder van DiES en voorzitter van Cooperis.